Tổng quan thị trường bảo hiểm Việt Nam 2007

Năm 2007 tăng trưởng GDP đạt 8,5% đầu tư trực tiếp nước ngoài tương đương 20,3 tỉ USD, đầu tư toàn xã hội đạt 40% GDP, vốn ODA đạt 5,4 tỉ USD xuất khẩu đạt 48 tỉ USD. Các ngành công nghiệp vận tải biển và đóng tàu, hàng không dân dụng, dệt may, giày da có những bước phát triển đột phá. Thị trường tài chính tiền tệ tiếp tục phát triển theo xu thế ổn định sau một thời gian phát triển nóng như: tín dụng ngân hàng, chứng khoán, quỹ đầu tư, bảo hiểm. Đây là những tiền đề cơ bản tạo điều kiện thuận lợi cho ngành bảo hiểm Việt phát triển.

I. Đặc điểm của nền kinh tế xã hội và thị trường bảo hiểm năm 2007

Năm 2007 là năm đầu tiên Việt thực hiện các cam kết khi trở thành thành viên thứ 150 của tổ chức Thương mại quốc tế WTO. Nền kinh tế Việt tiếp tục mở cửa và hội nhập quốc tế với mức độ sâu rộng hơn với nhiều cơ hội và thách thức cho sự nghiệp phát triển nền kinh tế xã hội nói chung và ngành bảo hiểm nói riêng.

Năm 2007 tăng trưởng GDP đạt 8,5% đầu tư trực tiếp nước ngoài tương đương 20,3 tỉ USD, đầu tư toàn xã hội đạt 40% GDP, vốn ODA đạt 5,4 tỉ USD xuất khẩu đạt 48 tỉ USD. Các ngành công nghiệp vận tải biển và đóng tàu, hàng không dân dụng, dệt may, giày da có những bước phát triển đột phá. Thị trường tài chính tiền tệ tiếp tục phát triển theo xu thế ổn định sau một thời gian phát triển nóng như: tín dụng ngân hàng, chứng khoán, quỹ đầu tư, bảo hiểm. Đây là những tiền đề cơ bản tạo điều kiện thuận lợi cho ngành bảo hiểm Việt phát triển.

Trong năm 2007, thiên tai, tai nạn xảy ra tương đối nhiều, điển hình như: bão lụt tại miền Trung, sập cầu Cần Thơ, sạt lở núi tại Hà Tĩnh cũng như các vụ đắm tàu, tai nạn giao thông, cháy nổ, dịch tiêu chảy, dịch lợn tai xanh, dịch cúm gia cầm tiếp tục hoành hành. Điều này cũng ảnh hưởng không nhỏ tới hoạt động kinh doanh bảo hiểm.

Năm 2007 chế độ quản lý Nhà nước về hoạt động kinh doanh bảo hiểm được hoàn thiện thêm một bước với việc ban hành NĐ 45, NĐ 46 ngày 27/3/2007, Thông tư 155, 156 hướng dẫn thi hành NĐ 45, NĐ 46 ngày 20/12/2007, Thông tư liên tịch Bộ Công an, Bộ Tài chính số 41 và QĐ 28 ngày 14/4/2007 về bảo hiểm cháy nổ bắt buộc, Thông tư liên tịch Bộ Công An, Bộ Tài Chính số 16 và QĐ 23 ngày 9/4/2007 về bảo hiểm bắt buộc TNDS chủ xe cơ giới, QĐ 96 ngày 19/11/2007 và QĐ 102 ngày 14/12/2007 về triển khai bảo hiểm liên kết chung và bảo hiểm liên kết đơn vị. Các văn bản pháp quy trên vừa nâng cao chế độ quản lý Nhà nước, vừa tạo tính chủ động, sáng tạo cho doanh nghiệp bảo hiểm, vừa bảo vệ quyền lợi người tham gia bảo hiểm và đã góp phần tích cực phát triển thị trường bảo hiểm Việt .

Năm 2007 Bộ Tài chính đã cấp phép hoạt động cho Bảo hiểm Quân Đội, Cathay Life và Great Eastern đưa tổng số doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ có mặt tại thị trường Việt Nam là 23 doanh nghiệp, 9 doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ, 1 doanh nghiệp tái bảo hiểm, 8 doanh nghiệp môi giới bảo hiểm.

Năm 2007, các doanh nghiệp bảo hiểm tiếp tục nâng cao năng lực hoạt động, chấp nhận cạnh tranh lành mạnh trong xu thế mở cửa hội nhập ngày càng sôi động. Các doanh nghiệp bảo hiểm đã chú ý tới đào tạo cán bộ bảo hiểm, đào tạo và sử dụng đội ngũ đại lý bảo hiểm ngày càng có chất lượng. Hầu hết các doanh nghiệp bảo hiểm đều đầu tư lớn vào phát triển công nghệ thông tin phục vụ cho công tác quản lý và khai thác bảo hiểm. Nhiều doanh nghiệp bảo hiểm đã tăng vốn với quy mô lớn cao hơn cả vốn pháp định, tăng khả năng tài chính, tăng năng lực giữ lại và giảm bớt phần tái bảo hiểm. Một số doanh nghiệp bảo hiểm đã chọn được đối tác chiến lược là những tập đoàn bảo hiểm, tài chính hàng đầu quốc tế như Bảo Việt với HSBC, Bảo Minh với AXA, VINARE với Swiss Re vừa thu được nguồn thặng dư vốn lớn, vừa tiếp thu được kinh nghiệm công nghệ quản lý bảo hiểm, đầu tư và phát triển sản phẩm bảo hiểm mới.

Đặc biệt năm 2007, các doanh nghiệp bảo hiểm đã chú trọng đầu tư nguồn vốn chủ sở hữu và dự phòng nghiệp vụ đem lại lợi nhuận cao. Hầu hết các doanh nghiệp bảo hiểm đều thành lập bộ phận chuyên trách đầu tư, các doanh nghiệp có quy mô lớn đã thành lập ngân hàng, công ty chứng khoán, công ty đầu tư tài chính, công ty quản lý quỹ.

II. Thị trường bảo hiểm phi nhân thọ

1. Tình hình chung

Năm 2007, bảo hiểm phi nhân thọ đạt doanh thu 8.360 tỉ đồng tăng 31% so với 2006. Tổng quỹ dự phòng nghiệp vụ đạt 4.500 tỉ đồng, vốn chủ sở hữu gần 8.000 tỉ đồng, đầu tư vào nền kinh tế quốc dân gần 9.000 tỉ đồng, nộp ngân sách Nhà nước trên 1.000 tỉ đồng (bao gồm cả thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập đại lý và thuế thu nhập doanh nghiệp).

Dẫn đầu doanh thu là Bảo hiểm Bảo Việt 2.601 tỉ đồng, tiếp đó là PVI 1.650 tỉ đồng, Bảo Minh 1.612 tỉ đồng. Một số doanh nghiệp bảo hiểm mới vào hoạt động cũng đạt được doanh thu đáng phấn khởi như AAA 155 tỉ đồng, BIC 147 tỉ đồng, Toàn Cầu 172 tỉ đồng, Viễn Đông 156 tỉ đồng.

Các doanh nghiệp có vốn chủ sở hữu lớn là Bảo Minh 2.226 tỉ đồng (kể cả thặng dư vốn), PVI 1.750 tỉ đồng (kể cả thặng dư vốn), Bảo hiểm Bảo Việt 1.005 tỉ đồng. Các doanh nghiệp bảo hiểm có dự phòng nghiệp vụ lớn là Bảo hiểm Bảo Việt 1.895 tỉ đồng, Bảo Minh 785 tỷ đồng, PVI 460 tỉ đồng, PTI 303 tỉ đồng. Các doanh nghiệp bảo hiểm có vốn đầu tư vào nền kinh tế lớn là Bảo hiểm Bảo Việt 2.900 tỉ đồng, Bảo Minh 2.211 tỉ đồng, PVI 2.210 tỉ đồng.

2. Bảo hiểm xe cơ giới:

Bảo hiểm xe cơ giới có doanh thu gần đạt 2.550 tỉ đồng chiếm 30% doanh thu bảo hiểm phi nhân thọ, tăng 49% so với năm 2006. Dẫn đầu doanh thu là Bảo hiểm Bảo Việt 842 tỉ đồng, Bảo Minh 510 tỉ đồng tiếp đến là PJICO 491 tỉ đồng. Riêng bảo hiểm bắt buộc TNDS của chủ xe cơ giới theo QĐ 23 mới có hiệu lực từ 12/06/2007 đã có doanh thu đạt 731 tỉ đồng. Tổng số tiền bồi thường 1.228 tỉ đồng chiếm 48,2% doanh thu. Các Doanh nghiệp bảo hiểm có tỉ lệ bồi thường cao là QBE 79,4%, PTI 69,8%, Bảo Long 63,1%, Bảo Minh 58,7%, Bảo Việt 51%. Tình hình bồi thường chủ yếu vẫn là giải quyết những vụ tai nạn thuộc phạm vi bảo hiểm bắt buộc TNDS chủ xe cơ giới tại QĐ 23/2003 cũ của Bộ Tài chính. Trục lợi bảo hiểm vẫn chưa ngăn chặn được và có xu thế gia tăng cần có những giải pháp xử lý kịp thời. Hiện tượng khuyến mãi mũ bảo hiểm kém chất lượng đã bị báo chí, nhất là báo Lao động phản ánh gây ảnh hưởng đến uy tín của một số doanh nghiệp bảo hiểm. Năm 2007, thực hiện QĐ 23, các doanh nghiệp bảo hiểm đã đóng góp 2% doanh thu 2006 (tạm tính) mới thu được 3 tỉ đồng hình thành quỹ tuyên truyền và đảm bảo an toàn giao thông để đầu tư vào tuyên truyền giáo dục theo Nghị quyết 32, QĐ 23 về đảm bảo trật tự an toàn giao thông và phát triển BHBB TNDS đối với chủ xe cơ giới, hỗ trợ cho cơ quan công an tuần tra, kiểm soát giao thông và xử phạt vi phạm. Nhìn chung, triển khai QĐ 23 đã góp phần tăng trưởng doanh thu bảo hiểm TNDS chủ xe cơ giới, song vẫn còn nhiều khó khăn vướng mắc trong việc giải quyết, bồi thường về người, thu thập hồ sơ từ cơ quan công an. Những vấn đề trên sẽ được giải quyết trong năm 2008 thông qua việc sửa đổi Nghị định 115 và có thể sửa đổi QĐ 23. Hiện tại, Hiệp hội đang triển khai đề tài phòng chống trục lợi bảo hiểm, xây dựng hệ thống sửa chữa và cung cấp phụ tùng thay thế thống nhất giữa các doanh nghiệp bảo hiểm.

3. Bảo hiểm kỹ thuật:

Bảo hiểm kỹ thuật có doanh thu đứng thứ hai đạt 1.546 tỉ đồng, tăng 9,3% so với 2006. Bảo hiểm xây dựng lắp đặt đạt 760 tỉ đồng, tăng 13,4% so với 2006, bảo hiểm máy móc thiết bị đạt 36 tỉ đồng, giảm 24% so với 2006, bảo hiểm thiết bị điện tử đạt 93,7 tỉ đồng, tăng 7,2% so với 2006. Dẫn đầu doanh thu Bảo hiểm xây dựng lắp đặt là PVI 327 tỉ đồng, Bảo hiểm Bảo Việt 181 tỉ đồng, PJICO 46 tỉ đồng, GIC 40 tỉ đồng, BIC 36 tỉ đồng, Samsung Vina 34 tri đồng. Dẫn đầu doanh thu bảo hiểm máy móc thiết bị là Bảo hiểm Bảo Việt 9 tỉ đồng, UIC 7,3 tỉ đồng, PVI là 5 tỉ đồng, BIC 5,2 tỉ đồng, PJICO 4,5 tỉ đồng, VIA 1,8 tỉ đồng. Dẫn đầu doanh thu thiết bị điện tử là PTI 74 tỉ đồng, Bảo hiểm Bảo Việt 15 tỉ đồng, PJICO 2,2 tỉ đồng, AAA 1,8 tỉ đồng. Dẫn đầu doanh thu bảo hiểm Dầu khí là PVI 333 tỉ đồng, Bảo hiểm Bảo Việt 13 tỉ đồng.

Nhìn chung, so với tốc độ tăng trưởng của FDI, đầu tư toàn xã hội trên 40% GDP, sự tăng trưởng của Bảo hiểm kỹ thuật vẫn còn khiêm tốn. Năm 2007, các doanh nghiệp bảo hiểm đã cử 27 cán bộ đi học tại Học viện Bảo hiểm . Các khuyến cáo của Hiệp hội về hạ phí bảo hiểm, giảm mức khấu trừ, mở rộng điều khoản, điều kiện bảo hiểm vẫn chưa được các doanh nghiệp bảo hiểm thực hiện nghiêm túc. Việc ban hành mẫu đơn Bảo hiểm xây dựng lắp đặt thống nhất toàn Hiệp hội thay thế cho Quyết định 33 để tiện lợi cho chào thầu, mời thầu đang được nghiên cứu thực hiện.

4. Bảo hiểm sức khỏe con người:

Bảo hiểm sức khỏe con người có doanh thu đứng thứ ba đạt 1.203 tỉ đồng, tăng 25% so với năm 2006. Dẫn đầu là Bảo hiểm Bảo Việt 657 tỉ đồng, Bảo Minh 264 tỉ đồng, PJICO 78 tỉ đồng. Tổng số tiền đã giải quyết bồi thường là 583 tỉ đồng chiếm 48,5% doanh thu. Bồi thường có tỉ lệ cao là Bảo Minh 82,7%, PTI 64%, PJICO 54,9%. Một số doanh nghiệp bảo hiểm đã đưa ra sản phẩm bảo hiểm y tế chất lượng cao, có thể khám chữa và điều trị tại bệnh viện với đội ngũ bác sỹ nổi tiếng đã thu hút được nhiều người tham gia bảo hiểm. Tuy nhiên, bảo hiểm người Việt du lịch lữ hành quốc tế là sản phẩm bảo hiểm bắt buộc các doanh nghiệp du lịch lữ hành quốc tế phải mua bảo hiểm cho người du lịch vẫn chưa được triển khai rộng rãi. Nhiều hoạt động du lịch, vui chơi, giải trí có tính nguy hiểm cao vẫn chưa tham gia bảo hiểm như: leo núi, nhảy dù, đu quay, cáp treo, lướt ván, tàu xuồng cao tốc … Bảo hiểm tai nạn vận chuyển hành khách trên đường thủy nội địa nhất là các đò ngang, đò dọc đang được quy định là bắt buộc (Nghị định 125, QĐ 99 BTC) nhưng chưa được triển khai mạnh mẽ. Bảo hiểm học sinh vẫn có một vài nơi, chi nhánh doanh nghiệp bảo hiểm tranh thủ ủng hộ của cơ quan chính quyền bằng văn bản làm hạn chế cạnh tranh. Nhiều nơi cạnh tranh quá mức thông qua việc trợ cấp thêm cho đại lý bảo hiểm, tăng phần để lại cho nhà trường.

5. Bảo hiểm cháy nổ và mọi rủi ro:

Bảo hiểm cháy nổ và mọi rủi ro đặc biệt đạt doanh thu 1.022 tỉ đồng, tăng 61% sơ với năm 2006. Dẫn đầu là PVI đạt 289 tỉ đồng, Bảo Minh 220 tỉ đồng, Bảo hiểm Bảo Việt 136 tỉ đồng, PJICO đạt 57 tỉ đồng. Tổng số tiền đã giải quyết bồi thường là 422 tỉ đồng chiếm 41,3% doanh thu. Bòi thường có tỉ lệ cao là Vass 96,7%, Bảo hiểm Bảo Việt 94,5%, Samsung Vina 71%, Bảo Minh 62%, PJICO 55%, PVI 50,5%, NĐ 130, TT liên tịch 41 và QĐ 28 về bảo hiểm cháy nổ bắt buộc có hiệu lực từ 28/06/2007 và có tác động rất tích cực vào thị trường bảo hiểm cháy nổ cũng như mọi rủi ro đặc biệt, làm tăng trưởng doanh thu lên rõ rệt. Tuy nhiên, doanh thu bảo hiểm cháy nổ bắt buộc theo QĐ 28 mới đạt được số khiêm tốn là 10,4 tỉ đồng. Nguyên nhân tình trạng trên là phía cơ quan Cảnh sát PCCC chưa cấp giấy chứng nhận an toàn PCCC (một trong những điều kiện tiên quyết để bán bảo hiểm bắt buộc) nên các doanh nghiệp bảo hiểm buộc phải bán bảo hiểm tự nguyện. Một đối tượng khách hàng với số lượng không nhỏ là các cơ sở hoạt động từ nguồn ngân sách Nhà nước như: bệnh viện, trường học, công sở … viện dẫn không được duyệt kinh phí mua bảo hiểm nên không mua bảo hiểm.

Tình trạng cạnh tranh vẫn xảy ra gắt gao, nhiều doanh nghiệp môi giới bảo hiểm đã mở rộng nhiều điều kiện bảo hiểm bắt buộc thậm chí sang cả sản phẩm bảo hiểm tai nạn con người, đổ vỡ máy móc, thiết bị để giành được dịch vụ, một số doanh nghiệp bảo hiểm vẫn chấp thuận.

Trục lợi bảo hiểm vẫn không thể tránh được, nhiều khách hàng thông qua luật sư, tìm sơ hở của hợp đồng bảo hiểm, hay dựa vào căn cứ kết luận của cơ quan công an cháy do chập điện khác với kết luận của các công ty giám định độc lập để buộc doanh nghiệp bảo hiểm bồi thường.

6. Bảo hiểm thân tàu và TNDS chủ tàu:

Bảo hiểm thân tài và TNDS chủ tàu đạt doanh thu 809 tỉ đồng, tăng 30% so với 2006. Dẫn đầu là PVI 275 tỉ đồng, Bảo hiểm Bảo Việt 251 tỉ đồng, Bảo Minh 130 tỉ đồng, PJICO 104 tỉ đồng. Tổng số tiền đã bồi thường 337,5 tỉ đồng chiếm 42% doanh thu. Bồi thường có tỉ lệ cao là Bảo hiểm Bảo Việt 86%, PJICO 79%, Bảo Minh 54,3%, VASS 47,7%, SS Vina 47,5%. Việc tăng doanh thu có một phần do phía Hội P&I tăng phí. Bảo hiểm đóng tàu ngày càng tăng và các đội tàu đánh giá lại giá trị làm tăng thêm giá trị của con tàu tham gia bảo hiểm.

Tình hình tổn thất trong năm 2007 tuy có ít hơn các năm trước nhưng vẫn ở mức độ cao. Số tiền bồi thường trong năm cao do phải giải quyết các vụ bồi thường từ năm trước chuyển sang. Tình hình cạnh tranh vẫn xảy ra gay gắt và ở mức báo động. Nhiều doanh nghiệp tìm cách giảm phí bảo hiểm để giành giật khách hàng như bảo hiểm đóng tàu chỉ trong rủi ro hạ thủy, bảo hiểm tàu pha sông, biển với phạm vi hoạt động ra ngoài hải phận Việt …

7. Bảo hiểm hàng hóa vận chuyển:

Bảo hiểm hàng hóa vận chuyển đạt doanh thu 712 tỉ đồng, tăng 34% so với năm 2006. Dẫn đầu là Bảo hiểm Bảo Việt 191 tỉ đồng, Bảo Minh 141 tỉ đồng, PVI 113 tỉ đồng, PJICO 83 tỉ đồng với phí bảo hiểm mới đạt 40 triệu USD so với kim ngạch năm 2007, xuất khẩu 48 tỉ USD và nhập khẩu 58 tỉ USD thì tỉ trọng hàng hóa XHK mua bảo hiểm tại Việt Nam so với tổng kim ngạch mua bảo hiểm tại nước ngoài (Xuất khẩu giá FOB, Nhập khẩu giá CIF) là quá khiêm tốn. Tổng số tiền đã bồi thường là 188 tỉ đồng chiếm 27,6% doanh thu. Bồi thường có tỉ lệ cao là Bảo Minh 45,4%, Toàn Cầu 39%, SS Vina 38,3%, Bảo Long 38,2%, PTI 33,8% Hiệp hội đã đưa ra các khuyến cáo về thu phí tàu già, khấu trừ với hàng xá, chú ý đến giám định mớn nước có sai lệch, chú ý mất trộm, mất cắp đối với hàng nguyên liệu thức ăn gia súc, phân bón, lương thực, sắt thép bó theo thanh, gỗ tròn trở xà lan trên tàu … Kết quả thực hiện khuyến cáo trên vẫn còn thấp, nhiều doanh nghiệp bảo hiểm vì giành dịch vụ vẫn chấp nhận rủi ro trên.

8. Các loại bảo hiểm khác:

Bảo hiểm hàng không đạt doanh thu 321 tỉ đồng, giảm 3,5% so với 2006, dẫn đầu là Bảo Minh 166 tỉ đồng, Bảo hiểm Bảo Việt 142 tỉ đồng, GIC 33 tỉ đồng.

Bảo hiểm trách nhiệm đạt doanh thu 175 tỉ đồng, dẫn đầu doanh thu là Bảo hiểm Bảo Việt 63 tỉ đồng, Bảo Minh 37 tỉ đồng, PVI 19 tỉ đồng, PJICO 16 tỉ đồng, AIG Việt Nam 12 tỉ đồng, QBE 10 tỉ đồng.

Bảo hiểm rủi ro tài chính đạt doanh thu 649 triệu đồng, giảm 3,2% so với 2006, dẫn đầu là Samsung Vina 548 triệu và Bảo Minh 101 triệu.

Bảo hiểm gián đoạn kinh doanh đạt doanh thu 19 tỉ đồng giảm 16% so với năm 2006, dẫn đầu là Bảo Việt 8 tỉ đồng, VIA 3,9 tỉ đồng, UIC 3 tỉ đồng.

Bảo hiểm nông nghiệp đạt doanh thu 833 triệu đồng tăng 23% so với 2006, dẫn đầu là Bảo Việt 0,8 tỉ đồng, Groupama 11 triệu đồng.

9. Kết luận:

Bảo hiểm phi nhân thọ năm 2007 có bước tăng trưởng đột phá cao nhất trong 5 năm qua. Song do cạnh tranh gay gắt,các doanh nghiệp hạ phí bảo hiểm, tăng phần trợ cấp cho các đại lý, làm giảm hiệu quả kinh doanh. Nhiều doanh nghiệp bảo hiểm có kết quả kinh doanh nghiệp vụ bảo hiểm không khả quan, thậm chí không có lãi do tăng tỉ lệ bồi thường, doanh thu thấp do giảm phí và tăng chi phí, lãi thu được để chia cho cổ đông chủ yếu từ lãi đầu tư. Tình hình này nếu kéo dài sẽ hạ uy tín của doanh nghiệp bảo hiểm và sức ép của cổ đông về cổ tức buộc các doanh nghiệp bảo hiểm phải có sự thay đổi chiến lược kinh doanh và quản lý. Tình hình tái bảo hiểm cho các doanh nghiệp bảo hiểm trong nước với nhau vẫn chưa được xây dựng thành vấn đề đóng góp phát triển thị trường bảo hiểm Việt Nam, phát triển các doanh nghiệp bảo hiểm đang hoạt động tại Việt Nam và thể hiện tinh thần hợp tác, thiện chí giữa các thành viên của Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam.

Năm 2008 sẽ có nhiều nguồn vốn FDI, ODA của năm 2007 được giải ngân. Vốn FDI, ODA và đầu tư toàn xã hội 2008 tiếp tục tăng, nền kinh tế dự kiến tăng trưởng trên 8,5% là những thuận lợi cơ bản cho ngành bảo hiểm phát triển.

Năm 2008 cũng là năm dỡ bỏ rào cản cuối cùng về BHBB đối với doanh nghiệp bảo hiểm nước ngoài đang hoạt động tại Việt Nam, một số doanh nghiệp bảo hiểm mới sẽ được phép hoạt động, các doanh nghiệp bảo hiểm được thành lập 2006, 2007 sau một thời gian củng cố sẽ có những bứt phá vươn lên. Tình hình trên có thể đi đến những dự đoán năm 2008 bảo hiểm phi nhân thọ sẽ đạt tốc độ tăng trưởng trên 30%, doanh thu đạt trên 10.000 tỉ đồng hoàn thành xuất sắc chỉ tiêu chiến lược phát triển thị trường bảo hiểm đến năm 2010 và là thành tích chào mừng 15 năm thành lập ngành Bảo hiểm Việt Nam.

III. Bảo hiểm nhân thọ

1. Tình hình chung

Năm 2007, thị trường Bảo hiểm nhân thọ tiếp tục phát triển trên cơ sở tăng trưởng của nền kinh tế xã hội, GDP tăng 8,5%, thu nhập bình quân đầu người lên tới 825 USD, tầng lớp trung lưu giàu có ngày một đông đảo, nhu cầu bảo hiểm y tế chất lượng cao, Bảo hiểm hưu trí vượt trên Bảo hiểm xã hội (20 lần lương tối thiểu). Song Bảo hiểm nhân thọ tiếp tục đối mặt cạnh tranh với các dịch vụ tài chính khác đang đà tăng trưởng hứa hẹn lãi suất cao như: chứng khoán, tiền gửi tiết kiệm. Trong bối cảnh này, các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ đã đưa ra các sản phẩm bảo hiểm mới như: Bảo hiểm linh hoạt trọn đời, Bảo hiểm gắn liền với nguồn tài chính để thực hiện công việc lớn trong tương lai (cho con du học, mua nhà, mua xe ô tô), Bảo hiểm hưu trí với số tiền cao hơn mức trần của Bảo hiểm xã hội đối với những người có nguồn thu nhập cao, nguồn nhân tài chất xám mà chủ lao động của họ cần gìn giữ… Đồng thời các doanh nghiệp bảo hiểm không ngừng nâng cao chất lượng tuyển dụng, đào tạo và sử dụng đại lý nhằm tuyên truyền, giải thích, tư vấn và phục vụ khách hàng tốt hơn.

Năm 2007 ban hành NĐ 45, NĐ 46, Thông tư hướng dẫn 155, 156 thi hành luật kinh doanh bảo hiểm, đã mở đường cho doanh nghiệp bảo hiểm đưa ra sản phẩm bảo hiểm liên kết đầu tư. Bộ tài chính đã ban hành QĐ 96, QĐ 102 cho phép doanh nghiệp bảo hiểm triển khai sản phẩm bảo hiểm liên kết chung (Universal Life) và liên kết đơn vị (Unit Link). Trong bối cảnh thị trường chứng khoán đang phát triển ở thế ổn định, hấp dẫn nhiều người tham gia bảo hiểm vừa được bảo hiểm trước rủi ro vừa trở thành nhà đầu tư tài chính. Mặt khác, các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ đã tranh thủ thời cơ đầu tư tài chính trong năm 2007 có hiệu quả sinh lời cao để đem lại cam kết trả bảo tức hấp dẫn hơn đối với người tham gia bảo hiểm. Cuối năm 2007 Bộ Tài chính đã cấp giấy phép cho 2 doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ là Cathay Life và Great Eastern.

2. Doanh thu Bảo hiểm nhân thọ

Kết quả năm 2007, doanh thu Bảo hiểm nhân thọ đạt 9.397 tỉ đồng, tăng 12% so với năm 2006, đây là doanh thu cao nhất trong 3 năm qua. Điều này chứng tỏ Bảo hiểm nhân thọ sau một thời gian ổn định đã bước vào một giai đoạn mới của thời kỳ phát triển. Thị trường Bảo hiểm nhân thọ đã có những sản phẩm hấp dẫn để thu hút khách hàng tham gia bảo hiểm. Dẫn đầu doanh thu bảo hiểm là Prudential 3.958 tỉ đồng, Bảo Việt nhân thọ 3.250 tỉ đồng, AIA 547 tỉ đồng, ACE Life qua 2 năm hoạt động cũng đạt được doanh thu 174 tỉ đồng.

3. Số lượng hợp đồng bảo hiểm

Tổng số hợp đồng bảo hiểm mới khai thác trong năm là 1.323.891 hợp đồng, cao nhất trong 3 năm qua, tăng hơn năm 2006 là 29.71%, dẫn đầu là Prudential 532.606 hợp đồng, Bảo Việt 524.151 hợp đồng, AIA 108.001 hợp đồng.

Số lượng hợp đồng hết hiệu lực trong kỳ là 919.158 giảm 24,38% so với năm 2006, đây là dấu hiệu đáng mừng. Số hợp đồng hết hiệu lực cao nhất thuộc về Bảo Việt nhân thọ 412.464 hợp đồng, Prudential 355.327 hợp đồng, AIA 70.491 hợp đồng.

Số lượng hợp đồng khôi phục trong kỳ là 156.910 hợp đồng giảm 35,05% so với 2006, chứng tỏ người tham gia bảo hiểm muốn lựa chọn sản phẩm bảo hiểm mới hơn là khôi phục hợp đồng cũ. Prudential là doanh nghiệp có số hợp đồng khôi phục cao nhất với 133.422 hợp đồng, tiếp đến là Dai-ichi 9.544 hợp đồng, Bảo Việt nhân thọ 6.650 hợp đồng.

Tổng số hợp đồng có hiệu lực đến cuối năm 2007 là 7.336.167 hợp đồng, tăng 11.62 % so với năm 2006. Dẫn đầu là Bảo Việt Nhân thọ 3.290.997 hợp đồng, Prudential là 2.883.154 hợp đồng, AIA 471.123 hợp đồng.

4. Trả tiền bảo hiểm

Trong năm 2007, các doanh nghiệp bảo hiểm đã chi trả cho hợp đồng đáo hạn và cho người tham gia bảo hiểm gây sự cố bảo hiểm với số tiền là 2.204 tỉ đồng, tăng 5,29% so với 2006. Dẫn đầu là Bảo Việt nhân thọ 1.556 tỉ đồng, Prudential 385 tỉ đồng, ManuLife 167 tỉ đồng.

Cả năm 2007, các doanh nghiệp bảo hiểm trả giá trị hoàn lại 1.228 tỉ đồng, tăng 10,60% so với năm 2006 cho các hợp đồng chấm dứt trước hạn. Vấn đề này cũng phản ánh một phần tác động của thị trường chứng khoán, tiền gửi tiết kiệm, giá vàng hấp dẫn cũng như giá cả lạm phát gia tăng làm cho kế hoạch tiết kiệm để đóng phí bảo hiểm của nhiều gia đình gặp khó khăn, buộc phải chấm dứt hợp đồng trước hạn. Dẫn đầu chi trả hoàn lại là Prudential 480 tỉ đồng, Bảo Việt nhân thọ 459 tỉ đồng, Dai-ich 77 tỉ đồng.

5. Số lượng đại lý bảo hiểm

Số lượng đại lý bảo hiểm được tuyển dụng trong năm là 43.446 người tăng 3% so với năm 2006. Nhiều nhất là Prudential 24.947 người, ACE Life 5.443 người, Dai-ichi 4.730 người. Số lượng đại lý bảo hiểm đến cuối năm là 72.091 người tăng 14% so với năm 2006. Điều này chứng tỏ đại lý bảo hiểm bỏ việc ngày càng ít đi, chất lượng đại lý bảo hiểm ngày càng được tăng lên rõ rệt. Năng suất lao động của các đại lý bảo hiểm tăng cao, mỗi đại lý chịu trách nhiệm 7.336.167/72.091 = 101.7 hợp đồng, mỗi đại lý trong năm khai thác được 1.304.925/72.091 = 18,36 hợp đồng mới.

6. Năng lực tài chính

Tổng số vốn chủ sở hữu của các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ là 4.681 tỉ đồng, bình quân 668 tỉ đồng/ doanh nghiệp bảo hiểm, tăng 36% so với 2006. Dẫn đầu là Bảo Việt nhân thọ 1.500 tỉ đồng, Prudential 1.200 tỉ đồng, Manulife 789 tỉ đồng.

Tổng dự phòng nghiệp vụ Bảo hiểm Nhân thọ là 31.303 tỉ đồng tăng 19% so với 2006. Dẫn đầu là Prudential 13.211 tỉ đồng, Bảo Việt nhân thọ 12.215 tỉ đồng, Manulife 3.086 tỉ đồng, AIA 1.762 tỉ đồng. Như vậy năng lực tài chính của các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ được tăng lên rõ rệt. Các doanh nghiệp bảo hiểm như Bảo Việt nhân thọ, Prudential, Manulife đủ điều kiện để phát triển thêm các dịch vụ tài chính khác như: thành lập ngân hàng cổ phần Bảo Việt, công ty chứng khoán Bảo Việt, công ty quản lý quỹ Bảo Việt, Prudential, Manulife, công ty tài chính Prudential…

7. Hiệu quả kinh doanh

Các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ đã đầu tư vào nền kinh tế quốc dân 33.370 tỉ đồng, đa số là nguồn vốn trung dài hạn. Dẫn đầu là Bảo Việt nhân thọ 13.300 tỉ đồng, Prudential 12.550 tỉ đồng, Manulife 4.159 tỉ đồng, AIA 1.931 tỉ đồng.

Lãi ròng trước thuế của các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ là 2.062 tỉ đồng trong đó đã có 3 doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ có lãi là Prudential 1.749 tỉ đồng, Bảo Việt nhân thọ 308 tỉ đồng, Manulife 25 tỉ đồng. Ngoài ra các doanh nghiệp bảo hiểm đã góp phần thu thuế thu nhập cá nhân từ hoa hồng của đại lý bảo hiểm nhân thọ hàng trăm tỉ đồng.

8. Kết luận chung

Có thể nói năm 2008 sẽ mở đầu một chu kỳ phát triển mới của Bảo hiểm Nhân thọ. Năm 2008 sẽ có thêm một số doanh nghiệp bảo hiểm đã được cấp phép hoạt động năm 2007 sẽ đi vào hoạt động kinh doanh, đưa ra các sản phẩm mới vào năm 2008, góp phần làm phát triển thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam. Năm 2008 cũng là năm sẽ có một số doanh nghiệp bảo hiểm được phép triển khai bảo hiểm liên kết đầu tư hứa hẹn thu hút lượng lớn người vừa muốn được bảo hiểm, vừa muốn trở thành nhà đầu tư mà trước mắt lại chưa có điều kiện đầu tư trực tiếp vào chứng khoán. Ngoài ra các doanh nghiệp bảo hiểm vẫn tiếp tục đưa ra thị trường những sản phẩm mới hấp dẫn và phù hợp với nhu cầu của khách hàng ở mọi tầng lớp, mọi lứa tuổi, tạo hiệu quả không nhỏ trong việc phát triển thị trường bảo hiểm Việt Nam. Với những yếu tố trên, cùng với sự phát triển của nền kinh tế xã hội, tăng thu nhập bình quân đầu người sẽ đem lại sự tăng trưởng của thị trường Bảo hiểm Nhân thọ Việt năm 2008 ước khoảng 20% – 25%.

Nguồn: Hiệp Hội Bảo Hiểm Việt Nam

Comments are closed.