Thực hiện chế độ bảo hiểm thất nghiệp: doanh nghiệp và người lao động đều lợi

Công nhân sản xuất tại Công ty CP Bê tông và xây dựng Vinaconex Xuân Mai. Ảnh: Bá Hoạt Từ ngày 1-1-2009, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) là loại hình bắt buộc đối với người lao động (NLĐ) và các loại hình doanh nghiệp. Với mục đích hỗ trợ NLĐ bị mất việc làm sớm ổn định cuộc sống nên BHTN không chỉ hỗ trợ tiền mặt khi thất nghiệp mà còn tạo điều kiện để NLĐ học nghề, được tư vấn và giới thiệu việc làm, hưởng chế độ bảo hiểm y tế.

Theo quy định, những người tham gia từ ngày 1-1-2009 thì đến ngày 1-1-2010 nếu mất việc sẽ được hưởng đầy đủ chính sách ưu việt trên. Chỉ còn hơn 1 tháng nữa là đến thời điểm chi BHTN nhưng đến nay việc thu BHTN tại nhiều địa phương vẫn còn khó khăn.

Những cái lợi nhìn thấy

Với số lượng công nhân hơn 2.300 người, nhưng từ khi BHTN có hiệu lực, Công ty TNHH Công nghiệp chính xác VN 1 (khu công nghiệp Khai Quang, Vĩnh Yên, Vĩnh Phúc) đã tham gia đầy đủ cho 100% LĐ thuộc diện bắt buộc. Đó là những LĐ có hợp đồng lao động (HĐLĐ) từ 12 tháng trở lên. Ông Liễu Nhân Thành, Tổng Giám đốc Công ty cho biết: Từ năm 2009 trở về trước, để hỗ trợ cho LĐ thôi việc, mất việc, Công ty phải lập Quỹ dự phòng trợ cấp. Nguồn duy trì quỹ được trích từ lợi nhuận của DN; chi trả trợ cấp thôi việc bằng chi phí đầu vào và hạch toán vào giá thành, làm tăng chi phí sản xuất, kinh doanh nên ảnh hưởng không nhỏ đến kinh tế của Công ty. Từ năm 2010 khi đã tham gia BHTN cho NLĐ thì sự có mặt Quỹ dự phòng trợ cấp mất việc làm là không cần thiết vì mọi việc chi trả trợ cấp cho NLĐ do cơ quan BHXH thực hiện.

Là chính sách mới, lần đầu tiên được triển khai tại Việt Nam, nhưng theo ông Thành, NLĐ sẽ yên tâm hơn hẳn nếu gặp rủi ro, mất việc làm bởi những hỗ trợ của BHTN ưu việt và có lợi hơn so với trợ cấp thôi việc, mất việc trước đây. Với mức lương trung bình là 1,5 triệu đồng, hàng tháng một LĐ tại Công ty TNHH Công nghiệp chính xác VN 1 chỉ phải trích nộp BHTN là 15.000 đồng. Đóng đủ 12 tháng trở lên trước khi bị mất việc làm hoặc chấm dứt HĐLĐ, nếu không may bị thất nghiệp, NLĐ sẽ được hưởng 60% mức lương bình quân trong 3 tháng. Nếu trừ 175.000 đồng (tổng số phải đóng trong 12 tháng) thì LĐ vẫn nhận về hơn 2,5 triệu đồng. “LĐ có thời gian đóng BHTN dài hơn, tiền trợ cấp BHTN được hưởng sẽ lớn hơn. Cụ thể, LĐ được hưởng 6 tháng nếu có từ đủ 36 tháng đến dưới 72 tháng đóng; hưởng 9 tháng, nếu có từ đủ 72 tháng đến dưới 144 tháng đóng; hưởng 12 tháng, nếu có từ đủ 144 tháng đóng trở lên”. Ngoài ra, NLĐ còn được học nghề ngắn hạn và giới thiệu việc làm miễn phí. Trong thời gian thất nghiệp nếu ốm đau nhập viện, mọi chi phí khám chữa bệnh vẫn sẽ được BHYT chi trả như đang đi làm. Trong khi đó, theo chế độ trợ cấp mất việc hiện hành thì NLĐ chỉ được hưởng mỗi năm làm việc là một nửa tháng lương. Ngoài ra, LĐ không được hưởng bất cứ chế độ gì khác.

Còn nhiều lo ngại!

“Hiện nay, hệ thống văn bản hướng dẫn thực hiện BHTN đã được hoàn thiện. Chúng tôi đã triển khai thu BHTN cùng BHXH” – ông Nguyễn Thắng Lợi, Giám đốc BHXH quận Thanh Xuân (Hà Nội) cho biết. Tuy nhiên, cũng như tại một số địa phương khác, cho đến nay, tại quận Thanh Xuân, điểm mặt những DN nộp đủ và đúng thời hạn BHTN thì đó đều là những DN đã thực hiện đầy đủ, không nợ đọng BHXH trong nhiều năm qua. “Khác với BHXH, chỉ có NLĐ và DN tham gia thì BHTN có sự san sẻ của Nhà nước bằng việc đóng 1% quỹ tiền lương, tiền công tháng; NLĐ cũng tham gia bằng 1% lương tháng. So với BHXH (DN phải đóng 16%), nghĩa vụ đóng góp của DN với BHTN là không lớn, chỉ trích 1% quỹ tiền lương, tiền công tháng. Song với những DN khó khăn, nợ đọng BHXH còn kéo dài thì hàng tháng phải trích thêm một khoản chi nữa cũng là cả một vấn đề”. Ý kiến của ông Lợi đã được sự đồng tình của nhiều lãnh đạo cơ quan BHXH. Thực tế này cũng là cơ sở khiến nhiều đơn vị lo ngại khi nghĩ đến “căn bệnh” của BHXH có thể tái hiện với BHTN. Đó là tình trạng nợ đọng khó đòi, ảnh hưởng đến quyền lợi của NLĐ nếu các cơ quan chức năng không kịp thời tăng cường thêm các biện pháp xử lý mạnh.

Ở góc độ khác, bà Nguyễn Thị Nguyệt Nga, Giám đốc BHXH huyện Đông Anh (Hà Nội) lại đề cập một “chiêu thức” lách luật BHXH nhưng lại vi phạm Luật Lao động. Đó là DN chỉ ký HĐLĐ ngắn hạn với NLĐ. Đối chiếu theo quy định của BHXH chỉ những LĐ có HĐLĐ từ 12 tháng trở nên mới phải tham gia BHTN, nhưng ký nhiều hợp đồng ngắn hạn trên cùng 1 công việc là sai với Luật Lao động. Không phải ngẫu nhiên mà bà Nga đưa ra nhận định này. Kết quả khảo sát do Trung tâm Hợp tác phát triển nguồn nhân lực và Tổ chức Action Aid thực hiện đã chỉ ra thực trạng: Chỉ có 15% nữ LĐ được ký HĐLĐ không xác định thời hạn; 24% đang ký hợp đồng với thời hạn dưới 12 tháng ngay cả khi đang làm những công việc thường xuyên, không có tính chất thời vụ; 10% phải chấp nhận ký hợp đồng “miệng” hoặc không có HĐLĐ và 2% còn không biết “mặt mũi” hợp đồng ra sao.

BHTN mới đang trong quá trình thu chứ chưa chi bảo đảm an sinh xã hội, đời sống việc làm của NLĐ, nhất là trong thời kỳ khủng hoảng và suy thoái kinh tế toàn cầu như hiện nay thì thất nghiệp có thể xảy ra với bất kỳ NLĐ nào, nhất là những NLĐ yếu thế, lao động phổ thông, không có tay nghề. Vì vậy tham gia BHTN chính là phương tiện hữu hiệu bảo vệ NLĐ khi gặp rủi ro về việc làm.

Các từ khóa theo tin:
(Theo Báo HNM)

25 BÌNH LUẬN

  1. 370653 84328I discovered your blog internet site on google and check several of your early posts. Continue to keep up the very great operate. I just additional up your RSS feed to my MSN News Reader. Seeking forward to reading a lot more from you later on! 134151

  2. 732790 330793This really is such an excellent resource that you are offering and you supply out at no cost. I appreciate seeing websites that realize the worth of offering a perfect helpful resource entirely totally free. I genuinely loved reading your submit. 383540

  3. 538604 912478Wow, incredible blog layout! How long have you been blogging for? you make blogging appear effortless. The overall look of your site is fantastic, as properly as the content! xrumer 689144

  4. 970086 40542Interesting blog! Is your theme custom made or did you download it from somewhere? A theme like yours with a few simple adjustements would really make my blog stand out. Please let me know where you got your design. Cheers 338832

  5. 5013 313985In case you are interested in picture a alter in distinct llife, starting up generally the Los angeles Surgical procedures fat reduction method is actually a large movement to be able to accomplishing which usually notion. lose belly fat 316773

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here