“Bác sĩ bị tiền cám dỗ cũng dễ hiểu”

BS Nguyễn Minh Hồng“Chúng ta không thể chỉ dùng số tiền mấy trăm ngàn đồng mua thẻ bảo hiểm để chi trả cho người bệnh, để nuôi cả bộ máy Bảo hiểm Y tế. Nên có một cơ chế khác, đó là lấy từ quỹ phúc lợi xã hội để chi trả thêm cho người nghèo – đối tượng chủ yếu tham gia và sử dụng Bảo hiểm Y tế hiện nay” – BS Nguyễn Minh Hồng – người hai lần tự ứng và  đều trúng cử ĐBQH.

Bác sĩ được trả 400đ/lần khám

Có vẻ như ông là ông nghị chuyên kiến nghị về vấn đề Bảo hiểm Y tế (BHYT) cho người nghèo? Có kết quả gì không, thưa ông?

Tại Quốc hội, tôi đã nhiều lần đặt vấn đề về nâng cao chất lượng chăm sóc sức khoẻ nhân dân, kiến nghị làm sao giảm tình trạng quá tải bệnh nhân hiện nay. Riêng vấn đề nâng cao chất lượng BHYT cho người nghèo tôi kiến nghị tới 6 lần. Những vấn đề đó đại biểu Quốc hội (ĐBQH) quan tâm, đồng tình và đã bắt đầu có chuyển biến từ phía Nhà nước.

Nhưng hiện nay, BHYT đối với người nghèo thực chất chưa thỏa mãn được nhu cầu khám chữa bệnh (KCB) của người dân, chi phí BHYT thanh toán cho người bệnh rất thấp. Bệnh nhân (BN) khám 5 chuyên khoa chỉ được thanh toán 2.000đ, như vậy mỗi bác sĩ được trả 400đ/lần khám. BN cũng phải chịu thiệt thòi vì giá dịch vụ KCB (nội soi, X-quang…) chỉ được thanh toán với giá rất rẻ, khó đảm bảo chất lượng.

Tôi sẽ tiếp tục đăng đàn kiến nghị với Quốc hội, Chính phủ về  vấn đề này. Chúng ta không thể chỉ dùng số tiền mấy trăm ngàn đồng mua thẻ bảo hiểm để chi trả cho người bệnh, để  nuôi cả bộ máy BHYT.

Vậy theo ông phải làm thế nào?

Nên có một cơ chế  khác, đó là lấy từ quỹ phúc lợi xã hội để chi trả thêm cho người nghèo – đối tượng chủ yếu tham gia và sử dụng BHYT hiện nay.

Y đức phải trở thành môn học

Nhiều việc có sự xuất phát từ tâm lí. Và sự quá tải bệnh viện hiện nay cũng không nằm ngoài yếu tố này. Theo ông, có nên “thỏa mãn” tâm lí người bệnh không?

Phải nhanh chóng làm thế nào để giải quyết được nạn quá tải ở  những bệnh viện lớn tập trung ở tuyến trên và  các thành phố lớn như Hà Nội, TPHCM. Chủ  trương nâng cấp bệnh viện tuyến huyện, tỉnh để giảm tải là đúng, nhưng phải đầu tư bao nhiêu mới đủ?

Tâm lý BN từ cán bộ  đến dân thường, từ người khoẻ đến người ốm đều muốn về bệnh viện trung ương điều trị, nhất là với bệnh hiểm nghèo. Một BN ung thư  sẽ chẳng bao giờ chịu nằm ở tuyến huyện mà sẽ cố chạy chữa ở tuyến trên vì “còn nước còn tát”. Thế nên bệnh viện quá tải từ 3 – 4 người/giường, nằm cả hành lang…

Tôi có sáng kiến đề nghị ngành Y, Chính phủ cho các bệnh viện này mở rộng diện tích, không hạn chế số giường hiện nay, miễn sao đáp ứng được cầu của BN. Về đất đai, có thể chuyển các bệnh viện lớn ra ngoại thành và làm đường cao tốc ra đó. Hà Nội có thể chuyển các bệnh viện lên khu vực Hòa Lạc, tập trung những bệnh viện lớn của thủ đô về đây. Những bệnh viện dù là công hay tư nếu yếu kém, không phát huy nên giảm đi.

Một vấn đề “xưa như  trái đất” nhưng không thể không nói đến, là vấn đề y đức, thưa ông!

Lâu nay, cử tri rất bức xúc vấn đề y đức. Xưa học nghề y phải lên núi tìm thầy khổ luyện, nhưng chỉ người có  đủ y đức mới được truyền nghề. Bây giờ  thi đỗ là vào được trường y ngay. Nhiều sinh viên tốt nghiệp loại giỏi, nhưng thực sự vấn đề y đức chưa chú trọng. Để đến khi cầm tấm bằng mới nghĩ đến giáo dục y đức thì quá muộn. Y đức phải trở thành môn học, được thực hành ngay trong trường, nếu không đạt thì phải loại ra ngay. Để những người thiếu y đức hành nghề sẽ rất nguy hại cho xã hội vì họ sẽ chỉ nghĩ đến lợi lộc, kiếm tiền. Một chiếc máy bị hỏng có thể sửa lại, nhưng một con người dưới bàn tay người thầy thuốc lẽ ra được cứu sống nhưng vì thiếu y đức có thể sẽ phải chết.

Phân cấp phải kiểm soát

Chúng ta đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách để chống tiêu cực, sách nhiễu trong việc khám chữa bệnh cho nhân dân, nhưng dường như những cơ chế đó chưa phát huy tác dụng bao nhiêu?

Có rất nhiều cám dỗ. Bác sĩ bị cám đỗ trước đồng tiền cũng là điều dễ hiểu. Cho nên, phải chọn lựa hạt giống thật tốt. Nhưng chống tiêu cực, phải trao quyền cho người đứng đầu. Trong hệ thống y tế tư nhân, tiêu cực với BN rất ít. Anh nhận phong bì, vòi vĩnh sẽ bị giám đốc sa thải ngay.

Vừa rồi có hiệu trưởng trường tự thu điện thoại các giáo viên khi coi thi để chống tiêu cực; Hay không nhận con cháu người này người kia. Đấy là do người ta có toàn quyền quyết định. Bệnh viện công lập, trường công thì rất khó. Nhắc nhở nhân viên cũng phải nhắc khéo, nhắc khéo thì bao giờ tiến bộ, còn kỷ luật thì rất ràng buộc, phức tạp. Lãnh đạo phê bình, góp ý, cách chức nhân viên phải nhìn ngó trước sau, không khéo chính mình lại mất chức như chơi! Nhưng ở cơ sở tư nhân vi phạm là phạt, là trừ tiền ngay.

Do cơ chế, chính sách của chúng ta chưa đồng bộ, những tiêu cực lớn đang nằm trong hệ thống y tế công lập, đặc biệt là sự thiếu minh bạch trong sử dụng cơ sở vật chất trong việc xã hội hóa công tác khám chữa bệnh?

Đúng vậy. Quốc hội khóa XII cũng đã phát hiện vấn đề này, giống như kiểu “đánh bùn sang ao” khi bệnh viện công tham gia liên doanh trong KCB. Người ta lấy đất đai, trang thiết bị của Nhà nước đưa vào liên doanh, nhưng ai giám sát thu chi tài chính, sử dụng ra sao. Nếu hạch toán đầy đủ, các liên doanh sẽ lỗ to, lấy đâu lợi nhuận để chia cho nhân viên hàng tháng. Vì vậy, nếu cho phép bệnh viện công lập tham gia liên doanh, cần minh bạch để tránh tình trạng lợi dụng danh nghĩa liên doanh lấy tài sản của Nhà, nước làm lợi cho một số người.

Tới tháng 7, Quốc hội sẽ  bầu nhân sự cấp cao, theo ông có nên có số  dư để bầu cho những vị trí lãnh đạo đó không?

Nếu có số dư để bầu cũng rất tốt, nhưng công tác nhân sự của chúng ta do Đảng lãnh đạo, quyết định. Bộ Chính trị  và Ban Bí thư đánh giá, nhìn nhận thấy  đồng chí A có thể gánh vác trách nhiệm thì  có thể định hướng. Thường thì cũng có  cân nhắc, có các phương án để lựa chọn. Ví dụ, khóa XII, lúc đầu định hướng một người cho chức danh Phó Chủ tịch nước, sau đó có đại biểu đề xuất thêm một người nữa (Bộ trưởng LĐ-TB&XH Nguyễn Thị Kim Ngân). Nhưng sau đó, bà Ngân xin rút. Cho nên, công tác nhân sự là do Đảng lãnh đạo, sự đồng tình của Quốc hội và còn do cá nhân người được đề cử có dám chịu trách nhiệm trước công việc hay không.

Vâng. Xin cảm ơn ông đã dành thời gian trò chuyện. Tôi tin tưởng rằng, Quốc hội khóa mới sẽ phát huy truyền thống, phát huy cao độ tính dân chủ trong Quốc hội để tham gia hiệu quả vào việc xây dựng những chính sách lớn, quyết sách những vấn đề quan trọng của đất nước.

Bảo Ngân (Thực hiện)
Báo Khoa học Đời Sống Online

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here