Phải quan tâm đúng mức đối với hành khách đi tàu

Hiện trường một số vụ tai nạn đường sắt.500 đồng trên mỗi vé tàu mà hành khách phải trả là phí bảo hiểm tai nạn hành khách đã được thực hiện từ năm 2002 với mức bồi thường tối đa 30 triệu đồng/hành khách. Đến thời điểm hiện nay, mức bồi thường bảo hiểm trên không còn phù hợp với tình hình thực tế. Bên cạnh đó, bảo hiểm trách nhiệm của ngành Đường sắt với người đi tàu còn chưa được quan tâm đúng mức…

Phí bảo hiểm thấp nên hành khách chịu thiệt?

Khi hành khách bị tai nạn, việc bồi thường của cơ quan bảo hiểm và các đơn vị vận tải phải được giải quyết song song. Tuy nhiên, việc bồi thường của cơ quan bảo hiểm và việc bồi thường theo trách nhiệm dân sự của các đơn vị vận tải là hai vấn đề khác nhau và độc lập với nhau. Thực tế các vụ tai nạn giao thông nói chung và tai nạn tàu hỏa nói riêng, việc bồi thường cho hành khách hầu như được “gạt” trách nhiệm cho các cơ quan bảo hiểm, trong khi việc mua bảo hiểm này lại được tính vào giá vé do chính hành khách phải trả, còn bồi thường của nhà tàu, nhà xe chỉ mang tính chất hỗ trợ…

Gần đây nhất, khoảng 4h13′ ngày 6/9, tàu khách mang số hiệu LC1 xuất phát từ ga Hà Nội, khi đến Km195+950 khu gian Mậu Đông – Trái Hút thuộc địa bàn huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái do sụt lở đất đã dẫn tới đổ tàu khiến bà Khương Thị Thịnh, 55 tuổi và cháu Đinh Thu Phương, 9 tháng tuổi, trú tại huyện Văn Yên, Yên Bái tử vong. Sau vụ tai nạn lật tàu Hà Nội – Lào Cai nêu trên, Báo Công an nhân dân nhận được rất nhiều câu hỏi của bạn đọc về việc vì sao 2 hành khách lại tử nạn, trong khi lái tàu chỉ bị thương nhẹ và toàn bộ hành khách còn lại trên tàu đều an toàn?

Ông Phạm Thanh Bình – Trưởng ban ATGT đường sắt, Tổng Công ty Đường sắt Việt Nam, cho biết: Theo báo cáo của nhân viên trên tàu, trước khi xảy ra tai nạn ít phút, bà Thịnh bế cháu Phương cùng con gái lên tàu từ ga Mậu A. Lúc này trời mưa to, thời gian dừng tàu sắp hết, do đi vội nên 3 hành khách nêu trên xin lên tàu ở toa chứa hành lý, mặc dù theo vé, vị trí ghế của họ là số 21, 22 toa số 1. Nhân viên toa hành lý đã đồng ý cho 3 hành khách lên toa hành lý. Nhận định nhiều khả năng 3 hành khách ngồi ở gần cửa toa hành lý, khi tàu trật bánh bất ngờ đã khiến hai bà cháu văng ra ngoài và bị vùi lấp dưới đất lở. Do tai nạn xảy ra lúc trời tối, tại khu vực xa trung tâm nên công tác cứu hộ gặp nhiều khó khăn.

Theo quy định của ngành Đường sắt, trong phạm vi 3 khu gian, nhân viên trên tàu có trách nhiệm kiểm tra và ổn định chỗ ngồi cho khách theo đúng vé. Tuy nhiên, do lúc đó trên toa hành lý đã chất kín hàng, cửa thông sang toa hành lý đã bị chặn bởi hàng hóa nên không thể đưa 3 hành khách về toa số 1 theo đúng vị trí mà phải đợi đến ga kế tiếp. Trong khi đó, khi tàu mới đi qua 1 khu gian thì xảy ra tai nạn. Sau khi sự việc xảy ra, ngành Đường sắt đã hỗ trợ 5 triệu đồng/nạn nhân. Việc bồi thường cho nạn nhân thuộc về Bảo hiểm Hà Nội, đơn vị chịu trách nhiệm chi trả bảo hiểm (đã được tính trong giá vé) đối với hành khách. Qua trao đổi với Bảo hiểm Hà Nội, được biết đơn vị này đã chỉ đạo Bảo hiểm Yên Bái làm thủ tục bồi thường cho nạn nhân Khương Thị Thịnh (người có vé) mức cao nhất là 30 triệu đồng, hỗ trợ cháu nhỏ (không có vé) 3 triệu đồng.
Hiện vụ tai nạn đang được cơ quan điều tra làm rõ nguyên nhân cũng như trách nhiệm của những người liên quan. Song vấn đề khiến nhiều hành khách cũng như bạn đọc quan tâm, đó là việc bồi thường cho khách đi tàu như hiện nay quá thấp và chưa thể hiện hết trách nhiệm của đơn vị kinh doanh vận tải.

Theo tìm hiểu của PV Báo Công an nhân dân, hiện nay chế độ bảo hiểm tai nạn cho hành khách đi tàu đang được thực hiện theo mức phí và số tiền bảo hiểm ban hành theo Công văn số 5076/TC/TCNH ngày 28/5/2002 của Bộ Tài chính. Cụ thể: Phí bảo hiểm 500 đồng/lượt hành khách; số tiền bảo hiểm tối đa 30 triệu đồng/người/vụ (trẻ em chưa đến tuổi mua vé theo hành khách có vé 3 triệu đồng/người/vụ).

Tuy nhiên, do đặc thù của bảo hiểm tai nạn hành khách thường xảy ra ở xa nơi cư trú của nạn nhân, vì vậy ngoài chi phí vận chuyển y tế cấp cứu, chi phí thuốc men điều trị tại bệnh viện… còn phát sinh rất nhiều khoản chi phí khác như chi phí vận chuyển về nơi cư trú sau khi điều trị hoặc chết, chi phí ăn ở, đi lại… Chính vì vậy, số tiền bảo hiểm tối đa 30 triệu đồng/người như hiện nay (đối với nạn nhân tử vong hoặc những người bị tỷ lệ thương tật vĩnh viễn) không đủ bù đắp các chi phí thực tế phát sinh, khiến nạn nhân và gia đình gặp khó khăn trong việc khắc phục hậu quả.

Trao đổi với Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt, đơn vị thực hiện bảo hiểm tai nạn cho hành khách đi lại bằng đường sắt, được biết trong các vụ giải quyết quyền lợi cho hành khách đi tàu bị tai nạn cho thấy mức bồi thường bảo hiểm nêu trên thường không đáp ứng được yêu cầu của gia đình nạn nhân. Lý do đơn giản bởi mức tiền bảo hiểm được xây dựng từ năm 2002 đến nay đã không còn phù hợp với sự biến động giá cả và mức tăng chi phí trên thị trường, đặc biệt là việc tăng chóng mặt của các loại thuốc và dịch vụ y tế khác.

Chính vì vậy, từ năm 2008, Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt đã đề xuất phương án điều chỉnh tăng mức phí bảo hiểm lên 1.000 đồng/lượt hành khách và số tiền bảo hiểm lên 50 triệu đồng/người/vụ; trẻ em chưa đến tuổi mua vé nhưng đi theo hành khách có vé là 10 triệu đồng/người/vụ. Tuy nhiên đến nay, ngành Đường sắt vẫn chưa có trả lời chính thức đề xuất trên.

Theo một cán bộ Bảo Việt, sở dĩ mức phí bảo hiểm của hành khách đi tàu thấp hơn các phương tiện vận tải đường bộ khác, bởi ngành Đường sắt có lợi thế hơn hẳn là lượng khách đông, ổn định, không có “đối thủ” cạnh tranh trong cùng lĩnh vực. Lợi thế là như vậy nhưng ngoài bồi thường của cơ quan bảo hiểm thì mức chi trả bảo hiểm trách nhiệm của ngành Đường sắt với người đi tàu cũng còn nhiều điều đáng bàn. Chỉ với 5 triệu đồng của ngành Đường sắt với 1 nạn nhân thiệt mạng trong vụ tai nạn lật tàu Hà Nội – Lào Cai nêu trên cho thấy mức bồi thường của “nhà tàu” đối với hành khách mang tính chất hỗ trợ, thăm hỏi nạn nhân là chính. Điều này cũng khiến hành khách đặt ra câu hỏi phải chăng vì ngành Đường sắt được độc quyền “một mình một đường” nên còn chưa quan tâm chăm sóc hành khách chu đáo hơn các loại hình kinh doanh vận tải khác?

Bỏ ngỏ bảo hiểm hành lý của khách

Bất cứ một hành khách nào, khi lên các phương tiện giao thông nói chung, trong đó tàu hỏa nói riêng đều gửi gắm tính mạng và tài sản cho nhà xe, nhà tàu… Thế nhưng, cho đến nay, phần bảo hiểm hành lý cho khách hàng còn bị bỏ ngỏ, nếu không nói là chưa được sự quan tâm của ngành Đường sắt và các cơ quan bảo hiểm. Điển hình như vụ tai nạn tàu E1 xảy ra tháng 3/2005 tại khu vực Thừa Lưu – Lăng Cô (huyện Phú Lộc, Thừa Thiên – Huế) làm 11 người chết và 86 người bị thương, rất nhiều hành khách đã bị thất lạc, hư hỏng hành lý nhưng do không có bảo hiểm nên phải chịu thiệt. Lý do mà các cơ quan bảo hiểm và các đơn vị kinh doanh vận tải hiện nay đều “né” vấn đề bảo hiểm hành lý cho hành khách, đơn giản vì thủ tục phức tạp hơn nhiều so với bảo hiểm thân thể và không tránh khỏi việc tranh cãi trong quá trình giải quyết.

Vẫn biết tai nạn giao thông là điều không ai mong muốn, nhưng trong lĩnh vực giao thông vận tải, bên cạnh trách nhiệm phòng ngừa, hạn chế tai nạn thì việc thực hiện bảo hiểm cho hành khách cũng là một trong những vấn đề quan trọng để nâng cao chất lượng, phục vụ tốt việc đi lại của nhân dân. Hiện nay, chỉ trừ một số xe tư nhân, còn các công ty xe khách đều mua bảo hiểm trách nhiệm chủ xe đối với hành khách, tai nạn hành khách đi xe, bảo hiểm xe. Lẽ nào một phương tiện giao thông phổ thông như đường sắt, chuyên chở hàng triệu hành khách mỗi năm, lại không thể mua bảo hiểm đường ray, toa tàu, một trong những biện pháp hạn chế tai nạn, rủi ro?

Thạc sỹ Đỗ Hoàng Phương, Phó Trưởng phòng Bảo hiểm y tế và TNCN, Tổng Công ty Bảo hiểm Bảo Việt: Ngành Đường sắt sớm nghiên cứu tăng tiền bảo hiểm cho hành khách

Trong quá trình phát triển kinh tế như hiện nay, nhu cầu người tham gia bảo hiểm ngày càng tăng, hơn nữa chi phí trong điều trị y tế cũng tăng cao, Bảo Việt mong muốn ngành Đường sắt nghiên cứu, tăng số tiền bảo hiểm cho hành khách để giúp các nạn nhân trang trải những chi phí phát sinh, góp phần phục vụ hành khách đi tàu ngày một tốt hơn.

Chị Vũ Mai Oanh, quận Cầu Giấy, Hà Nội: Hành khách sẵn sàng trả thêm phí bảo hiểm, nếu được giải thích rõ ràng

Là một hành khách thường xuyên đi tàu, từ trước đến nay, tôi và rất nhiều hành khách khác đã nhầm lẫn về số tiền bồi thường bảo hiểm do cơ quan bảo hiểm chi trả được trích từ phí bảo hiểm do ngành Đường sắt mua cho khách, nhưng thực tế lại là tiền do hành khách phải chi trả khi mua vé. Đương nhiên mức bồi thường tăng thì phí bảo hiểm cũng phải tăng theo. Chúng tôi sẵn sàng chấp nhận trả thêm 500-1.000 đồng, thậm chí vài nghìn đồng/vé tàu để mua bảo hiểm, nếu được giải thích đó là phí bảo hiểm cho bản thân.

Theo Quyết định số 176 của Bộ Tài chính ban hành ngày 27/10/1989, “Bảo Việt sẽ bảo hiểm cho mọi hành khách người Việt Nam và người nước ngoài đi lại trong lãnh thổ Việt Nam bằng các phương tiện đường sắt, đường thuỷ, đường bộ, hàng không, qua phà và cầu phao, trừ những nhân viên áp tải bưu kiện, nhân viên các đơn vị vận tải hành khách đi làm nhiệm vụ vận tải, lái xe và phụ xe trên các phương tiện đó”. Hành khách đi tàu, xe, máy bay… được bảo hiểm trong các trường hợp như đâm xe, đổ xe, cháy xe, bão lụt, sét đánh, hoặc bị người khác hành hung… Tuy nhiên, thiệt hại về vật chất, hàng hoá, hành lý… của hành khách không thuộc phạm vi được bảo hiểm. Bảo Việt có trách nhiệm giải quyết và trả tiền bảo hiểm trong vòng 30 ngày, kể từ ngày nhận được đầy đủ hồ sơ vụ việc.

Khi người được bảo hiểm bị chết, hoặc bị thương do tai nạn thuộc phạm vi bảo hiểm thì Bảo Việt phải trả toàn bộ số tiền bảo hiểm đối với trường hợp chết hoặc thương tật từ 81% trở lên.

Đối với các trường hợp bị thương tật dưới 81%, người được bảo hiểm được nhận số tiền tương ứng với tỷ lệ thương tật; ngoài ra cơ quan bảo hiểm phải hoàn các khoản: Chi phí tàu xe đưa nạn nhân đi cấp cứu và đưa về nhà sau khi điều trị; tiền bồi dưỡng trong thời gian điều trị tại biện viện, bệnh xá hoặc điều trị ngoại trú theo quyết định của bác sĩ điều trị, mỗi ngày là 0,3% số tiền bảo hiểm, nhưng không quá 180 ngày; tiền viện phí cần thiết và hợp lý trong thời gian cấp cứu, điều trị tại bệnh viện hoặc bệnh xá (ngoài khoản chi phí được Nhà nước cấp), quy định không vượt quá 30% số tiền bảo hiểm.

Trong bất kỳ trường hợp nào tổng các khoản tiền cho người được bảo hiểm không vượt quá số tiền bảo hiểm đã quy định. Nếu người được bảo hiểm bị chết thì người thừa kế hợp pháp của họ được nhận tiền bảo hiểm; nếu không có người thừa kế hợp pháp Bảo Việt sẽ thanh toán chi phí mai táng cho đơn vị hoặc cá nhân đã tổ chức mai táng cho nạn nhân, nhưng không vượt quá số tiền bảo hiểm quy định.

H.Vũ

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here