Chính sách bảo hiểm thất nghiệp tự ‘trói’ nhau

bao_hiem_that_nghiep_troi_nhau_resize.jpgGi?a nh?ng r?i ro, b?p bênh v? vi?c làm, thu nh?p ?ô?i v??i ng???i lao ?ô?ng, chi?nh sa?ch Ba?o hiê?m thâ?t nghiê?p nh? chiê?c “phao c??u sinh” nh?ng l?i “vênh” v? lu?t. 

 

 

Ngày 14/10, Liên đoàn Lao động TP HCM có văn bản đề nghị UBND TP và Tổng LĐLĐ VN kiến nghị Chính phủ sớm ban hành các hướng dẫn cụ thể khi thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp; trong đó, có quy định giải thích cụ thể điều 17 và 42 BLLĐ về trợ cấp thôi việc, thời gian đóng và hưởng chế độ bảo hiểm thất nghiệp sao cho phù hợp.

Ngổn ngang thực tiễn

Bảo hiểm xã hội (BHXH) TP HCM vừa yêu cầu mở thủ tục phá sản đối với Công ty Anjin 100% vốn Hàn Quốc tại quận Bình Tân để thu hồi số nợ BHXH lên đến 6,4 tỷ đồng, nợ lương 4 tỷ đồng. Một trường hợp khác, vào đầu tháng 9, gần 200 công nhân Công ty TNHH Quang Sung Vina (100% vốn đầu tư Hàn Quốc) bị quỵt lương một cách trắng trợn. Do làm ăn chụp giựt, thua lỗ nặng, giám đốc công ty này đã bỏ trốn để rũ bỏ trách nhiệm đối với người lao động.

Tương tự, Giám đốc Công ty Haimin VN (100% vốn Hàn Quốc) ở huyện Hóc Môn cũng cao chạy xa bay, để lại món nợ BHXH và nợ thuế trên 3,4 tỷ đồng. Công nhân bao vây trụ sở, đòi thanh lý tài sản của công ty để cấn nợ, mới… té ngửa khi toàn bộ máy móc của doanh nghiệp này đều thuộc quyền quản lý của Công ty Cho thuê Tài chính Kexim. Hai năm qua, dù đã kiện ra tòa, nhưng người lao động vẫn không cách nào đòi được đồng tiền mồ hôi nước mắt do mình làm ra.

Trong tình hình lạm phát hiện nay, việc cắt giảm nhân công có xu hướng gia tăng như  Sony VN cho trên  200 lao động nghỉ việc; FPT chấm dứt hợp đồng với 262 nhân công… Những tín hiệu bất ổn của thị trường lao động trong thời gian vừa qua cho thấy nhiều rủi ro, bấp bênh về việc làm, thu nhập ngày càng đe dọa người lao động. Việc triển khai chính sách bảo hiểm thất nghiệp vào đầu năm 2009, được kỳ vọng là “phao cứu sinh” giúp người lao động vượt qua thời gian khó khăn vì nguồn thu nhập bị gián đoạn.

Tước quyền người lao động

Trước khi chính sách bảo hiểm thất nghiệp theo Luật BHXH được triển khai, nhiều nội dung liên quan đến luật chưa rõ ràng, khiến người lao động hoang mang. Lo sợ không được hưởng chế độ trợ cấp thôi việc, lao động ở nhiều doanh nghiệp FDI tại TP HCM đòi chủ doanh nghiệp phải giải quyết chính sách này sau ngày 1/1/2009, nếu không sẽ ngừng việc tập thể. Một số lao động tranh thủ xin nghỉ việc vào dịp này để được giải quyết chế độ trợ cấp mất việc. Xảy ra sự việc trên là do thiếu văn bản dưới luật hướng dẫn thực hiện chế độ bảo hiểm thất nghiệp.

Theo quy định tại các điều 17, 42 của Bộ Luật Lao động, người sử dụng lao động có trách nhiệm trả trợ cấp thôi việc, mất việc cho người lao động làm việc thường xuyên từ 12 tháng trở lên. Các qui định này cho đến hiện nay vẫn còn hiệu lực nhưng trong chương trình xây dựng Luật của Quốc hội năm 2008, 2009 không có nội dung sửa đổi, bổ sung Bộ luật lao động. Trong khi đó, khoản 6 điều 139 Luật BHXH lại qui định: “Thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp không được tính để hưởng trợ cấp mất việc hoặc trợ cấp thôi việc theo quy định của pháp luật về lao động, cán bộ công chức”. Như vậy, sau thời điểm 1/1/2009, có hai cách giải quyết trái ngược nhau về một vấn đề tại cùng một cơ quan ban hành văn bản quy phạm pháp luật (Quốc hội). Theo phân tích của giới luật sư, sự “chọi” nhau của luật pháp, vô hình chung tước đi quyền lợi được hưởng trợ cấp thôi việc, mất việc của người lao động. 

Cần sớm tháo gỡ

Lẽ ra, khi ban hành quy định bỏ trợ cấp mất việc, thôi việc, Quốc hội phải quy định việc bãi bỏ điều 17 và 42 của Bộ luật lao động. Trong trường hợp chưa thể sửa đổi hoặc bổ sung ngay, phải xác định rõ trong Luật BHXH danh mục, điều khoản của Bộ luật lao động đã ban hành trái với quy định của Luật BHXH và có trách nhiệm sửa đổi, bổ sung trước khi luật này có hiệu lực.

Theo một số chủ sử dụng lao động thì trợ cấp thôi việc, mất việc là quan hệ “riêng” giữa người sử dụng và người được sử dụng. Bảo hiểm thất nghiệp là quan hệ “công” giữa Nhà nước và người lao động. Vì thế, không nên đánh đồng hai chính sách này và nên giữ chế độ trợ cấp thôi việc, mất việc ngay cả khi Bảo hiểm thất nghiệp được áp dụng.

Trong một văn bản mới đây, Bộ LĐ-TB & XH giải thích rằng, người lao động bị mất việc hoặc chấm dứt hợp đồng lao động thì được hưởng các chế độ bảo hiểm thất nghiệp đối với thời gian tham gia loại bảo hiểm này (sau ngày 1/1/2009), được hưởng trợ cấp thôi việc đối với thời gian đã làm việc cho doanh nghiệp trước ngày 1/1/2009.


Hà Khanh

Theo Báo Đất Việt

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here